NPO Maatschappelijke Waarde Over NPO
KRO-NCRV Pointer

Undercover in de wereld van online shaming en exposing

Onderzoeksplatform Pointer van KRO-NCRV start in 2021 een groot onderzoek naar online shaming. Een op de vier basisscholen in ons land heeft te maken met het ongewenst verspreiden van digitale naaktfoto’s van leerlingen, blijkt uit onderzoek van Pointer en DUO Onderwijsonderzoek & Advies in het basis- en voorgezet onderwijs. Een deel van de leerlingen uit groep 7 en 8 komt al in aanraking met ongewenste naaktfoto’s of video’s, via bijvoorbeeld WhatsApp, Instagram of TikTok, blijkt uit de ingevulde vragenlijst. In het voortgezet onderwijs komt online shaming vaker voor. Negen van de tien ondervraagde zorgcoördinatoren geeft aan dat het speelt op hun school.

Pointer is voor een onderzoek ook ruim een half jaar lang undercover gegaan in exposegroepen op Telegram. In deze groepen, die uit tienduizenden leden bestaan, worden naaktbeelden en privégegevens van jonge mensen gedeeld – om ze daarna te pesten, of lastig te vallen met opdringerige seksverzoeken. Op de website van Pointer verschijnen sinds de start van dit langer lopende onderzoek in totaal 29 online artikelen en er worden twee tv-uitzendingen aan dit onderwerp gewijd. In de artikelen is aandacht voor de impact van online shaming en exposing op iemands leven en hoe scholen dit onderwerp bespreekbaar kunnen maken.

Congres
Naar aanleiding van de tv-uitzendingen organiseert Bureau Jeugd en Media begin februari 2022 een (online) congres over dit onderwerp, waarbij één van de journalisten van Pointer vertelt over het onderzoek. De bijeenkomst wordt gevolgd door een kleine honderd deelnemers uit het onderwijsveld en professionals die bezig zijn met mediawijsheid voor jongeren. Voor hen is het onderzoek van Pointer een inspiratie om online shaming een prominentere plek te geven in het onderwijsaanbod. 

Voorbeelden van cases

Thema's

Platform en aanjager van maatschappelijk debat